Siết Chặt Quản Lý Vàng: Nghị Định 340 & Những Lưu Ý Cho Nhà Đầu Tư

Thị trường vàng trong nước sáng nay (16/1/2026) ghi nhận sự điều chỉnh giảm mạnh sau chuỗi ngày lập đỉnh, đưa giá vàng miếng SJC lùi sát mốc 160 triệu đồng/lượng. Tuy nhiên, tâm điểm thu hút sự chú ý của giới đầu tư không chỉ nằm ở biến động giá mà còn là những quy định “thép” tại Nghị định số 340/2025/NĐ-CP sắp có hiệu lực. Việc thắt chặt kỷ cương trong kinh doanh vàng miếng và yêu cầu thanh toán không dùng tiền mặt đang tạo ra một diện mạo mới cho thị trường. Hãy cùng phân tích sâu hơn về những thay đổi này để bảo vệ nguồn vốn và tối ưu hóa lợi nhuận của bạn.

Giá vàng hạ nhiệt từ đỉnh cao

Sau giai đoạn tăng trưởng nóng, giá vàng miếng SJC đã có sự điều chỉnh đáng kể. Cụ thể:

• Vàng miếng SJC: Niêm yết tại mức 160,8 – 162,8 triệu đồng/lượng, giảm khoảng 700.000 đồng/lượng so với phiên trước.

• Vàng nhẫn: Các đơn vị như Bảo Tín Minh Châu, Doji cũng đồng loạt giảm từ 500.000 – 700.000 đồng/lượng, dao động quanh ngưỡng 158 – 162,8 triệu đồng/lượng.

• Thị trường thế giới: Giá vàng quốc tế duy trì ở mức 4.606 USD/ounce.

Phân tích chuyên gia: Sự sụt giảm này được xem là một nhịp điều chỉnh kỹ thuật cần thiết. Tuy nhiên, chênh lệch giữa giá vàng trong nước và thế giới vẫn ở mức cao. Nếu tính theo tỷ giá Vietcombank (26.391 VNĐ/USD), giá vàng thế giới tương đương khoảng 146,5 triệu đồng/lượng (chưa bao gồm thuế, phí). Như vậy, vàng miếng SJC vẫn đang cao hơn thế giới khoảng hơn 16 triệu đồng/lượng, một biên độ rủi ro mà nhà đầu tư cần đặc biệt lưu tâm.

Nghị định 340/2025/NĐ-CP: “Bàn tay sắt” của cơ quan quản lý

Nghị định 340/2025/NĐ-CP chính thức có hiệu lực từ ngày 09/02/2026 được kỳ vọng sẽ chấm dứt tình trạng kinh doanh vàng tự phát và thiếu minh bạch.

Các mức xử phạt trọng yếu:

• Phạt từ 300 – 400 triệu đồng: Đối với hành vi kinh doanh, sản xuất vàng miếng không giấy phép hoặc xuất nhập khẩu vàng trái phép.

• Hình phạt bổ sung: Đình chỉ hoạt động từ 6-9 tháng, tịch thu tang vật hoặc thu hồi giấy phép vĩnh viễn đối với các trường hợp tái phạm.

• Yêu cầu thanh toán không dùng tiền mặt: Một quy định mang tính đột phá là mức phạt 10-20 triệu đồng nếu giao dịch mua bán vàng không thực hiện qua tài khoản ngân hàng.

Trích dẫn: Theo đại diện Ngân hàng Nhà nước (NHNN), việc áp dụng Nghị định 340 là nhằm thực hiện đề án thanh toán không dùng tiền mặt và giảm bớt tình trạng “vàng hóa” nền kinh tế.

Tác động đến tâm lý và chiến lược đầu tư

Sự thay đổi về pháp lý này buộc nhà đầu tư phải thay đổi thói quen giao dịch:

1. Tính thanh khoản và pháp lý: Nhà đầu tư chỉ nên giao dịch tại các tổ chức được cấp phép để tránh rủi ro bị tịch thu tài sản hoặc vướng vào các rắc rối pháp lý khi Nghị định 340 có hiệu lực.

2. Minh bạch hóa tài chính: Việc bắt buộc chuyển khoản ngân hàng giúp dòng tiền được minh bạch, nhưng cũng đồng nghĩa với việc các giao dịch lớn sẽ nằm dưới sự giám sát chặt chẽ hơn của cơ quan thuế và phòng chống rửa tiền.

3. Tỷ giá và bạc thỏi: Sự đứng im của tỷ giá trung tâm (25.135 VNĐ/USD) và sự biến động trái chiều của giá bạc (hiện ở mức 91,5 – 94,3 triệu đồng/kg) cho thấy dòng tiền đang có sự phân hóa. Bạc thỏi đang dần trở thành một kênh trú ẩn thay thế khi giá vàng quá cao.

Như vậy thị trường vàng Việt Nam đang bước vào giai đoạn chuẩn hóa quy trình giao dịch theo tiêu chuẩn hiện đại và minh bạch hơn. Việc giá vàng giảm cùng lúc với sự ra đời của Nghị định 340/2025/NĐ-CP là lời cảnh báo cho những hoạt động đầu cơ thiếu nền tảng pháp lý. Trong ngắn hạn, nhà đầu tư nên quan sát phản ứng của thị trường trước mốc ngày 09/02. Việc phân bổ tỷ trọng vào các kênh tài sản khác như bạc hoặc tiền tệ có thể giảm bớt áp lực rủi ro khi biên độ chênh lệch giá vàng trong nước/quốc tế còn quá lớn.

Nguồn tham khảo: Dữ liệu niêm yết từ NHNN, Vietcombank và Nghị định 340/2025/NĐ-CP ban hành cuối năm 2025.